een onderzoek naar de kleur geel / Wishcasting - Sjoerd den Besten
maandag 25 april 2011
geel het nieuwe blond?
Hans Hemmert
zondag 17 april 2011
Geel is uit
Blauw kan ik plaatsen, daar kan ik niet omheen, maar zoek geel op style.com en men zal niet vinden. Misschien heeft Li Edelkoort toch niet altijd gelijk?
Voor mij jammer enerzijds, maar een opluchting anderzijds. M’n onderzoek naar geel is misschien minder actueel, maar ik hoef mijn kast niet aan te vullen met paasgele overhemden.
In de tijd dat ik nog zelf geel durfde te dragen, de zomer van 2007 was geel wél een trend. Wat valt op?
Lichtgeel en felgeel zie ik voornamelijk. Geen kerriegeel, groengeel of mosterdgeel, maar echt geel zoals ik geel voor me zie. Daarnaast zie ik geen ingewikkelde jurken met poespas, maar simpele jurken in een kleur en weinig texturen of vormen. Kan ik me ook heel goed voorstellen, aangezien geel al genoeg doet, wat het eigenlijk wel weer een rijke kleur maakt. Geel is zo sprekend van zichzelf, dat het dus eigenlijk geen decoratie nodig heeft. In tegenstelling tot bijvoorbeeld zwart. Monochroom zwart zie je nu veel bijvoorbeeld, maar juist met veel decoratie en bewerkingen als een soort verstopte, gedetailleerde mode. Bij geel kan dit natuurlijk niet, want geel is zo ontzettend opvallend dat wanneer dit totaal gedecoreerd wordt, het zo overdadig wordt en doet denken aan een paasei. En wie wilt er op een paasei lijken? Niemand.
Een positief gevonden punt over geel is dus gevonden. Het is een extreem opvallende kleur, maar leent zich daarom ook goed voor simpelheid en kleurrijk minimalisme, omdat het zo’n overdaad uitstraalt van zichzelf en dus puur als kleur al genoeg doet. In feite is geel dus ook in de mode het meest ijverige jongetje van de klas, maar in een positieve zin. Het is sterk, excentriek en spreekt voor zichzelf.
zondag 10 april 2011
Geel is niet geel, en toch ook weer wel.
Wassily Kandinsky was degene die een systeem ontwikkelde klank in kleur over te brengen. ‘De innerlijke klank’ moest men laten spreken en uitdragen, wat Kandinsky laat zien in bijvoorbeeld ‘Impression III’, geschilders in 1911. Zijn onderzoek ging uit naar manieren vinden om een taal te ontwikkelen waarin klank in kleur uitgebeeld kon worden, of andersom, zonder naar de werkelijkheid of natuur te hoeven wijzen.
Om maar niet bescheiden te blijven, verplaats ik mij nu voor even in Kandinsky. Want waarom is hetgeen geel in bijvoorbeeld ‘Impression III’ geel? Welke klank of opeenvolging van klanken verteld een verhaal welke geel aanvoelt of eruitziet? Ik kan me er zo weinig bij voorstellen.
Kijkend naar de kleur geel die een klank moet oproepen denk ik direct aan de natuur. Zoals me vorige weken al duidelijk werd, geel is de kleur van de lente. Ik denk aan bloemen, kippen, kuikens en zon. Maar dit is wat Kandinsky juist niet wilde.
Wat doet geel met mij? In eerste instantie ben ik begonnen met het onderwerp geel omdat het me tegenstaat. Het is opvallend, het schijnt te activeren, maar tegelijkertijd heeft de opvallendheid van de kleur een bepaalde agressiviteit in zich verborgen. Geel doet dan misschien denken aan de lente, maar wanneer je deze loskoppelt, is geel dan nog wel zo mooi?
Enerzijds begrijp ik helemaal waarom geel vrolijk en prettig is, maar de hardheid en felheid doet mij niet meer denken aan vrolijke taferelen. Geel wordt hiermee de ruzie in het kleurenpalet, de kleur die verstoort en voor opschudding zorgt. Als een rigoureuze gele zweem die de andere kleuren uit zijn evenwicht haalt, die te erg opvalt en daarmee haantje de voorste wilt zijn. Het meest ijverige jongetje van de klas, welke indruk wilt maken door op te vallen.
Is dit dan misschien een begin van mijn verklaring wat betreft mijn afkeer voor geel? Ik weet het niet. Als ik mijn associaties begrijp, zou geel me niet per definitie tegen moeten staan. Zelf ben ik misschien niet de factor die de rest uit balans zal halen en altijd op de voorgrond zal treden, maar de voorgrond is toch wel enigszins mijn plaats. Toch vind ik geel te ontactvol en ben ik, als kleur zelf geen geel. Ik ben wel een voorgrondkleur, een die opvalt maar ook weg kan vallen, ruimte neemt of geeft, die geel niet geeft.
Maar wat is nou de klank van geel? Hier ga ik een week lang over nadenken. Als geel zo is of zo voelt als ik hem beschrijf, hoe klinkt deze dan?
zondag 3 april 2011
Waarom Pasen geel ziet en niet wit
Met Pasen wordt oorspronkelijk herdacht dat Jezus is opgestaan uit de dood, waarvoor het tegenwoordig een mooie reden is om twee extra dagen vrij te zijn, paaseieren te zoeken en met de hele familie te paasbrunchen, zoals dat elk jaar hetzelfde gaat.
En dan sta je daar in de winkel, in de paashoek te aanschouwen hoe er massaal gele eierdopjes, gele tafellakens, gele nepkuikens, gele bloemen en gele kaarsjes worden gekocht. In hemelsnaam, waarom geel!?
Geel is natuurlijk een kleur die wordt gezien als een vrolijke en activerende kleur, een kleur die voornamelijk in de lente te vinden is door de lentebloemen en de kuikens die uit het ei komen. Ongetwijfeld waren de kuikens in Jezus’ tijd ook geel, maar ik zie het verband niet.
Wanneer je op zoek gaat naar een goede verklaring voor het overmatige geelgebruik met Pasen kom je op het ei. Het ei staat symbool voor nieuw en eindeloos leven en vruchtbaarheid. Alleen worden ook elk jaar in de lente nieuwe lammetjes, kalfjes en andere beesten geboren. Bovendien zou dan wit net zo goed een paaskleur kunnen zijn, aangezien een ei bestaat uit eiGEEL en eiWIT.
Geel wordt uitgelegd als een kleur welke tekenend is voor het einde van de lente, uitbundigheid en levenslust. Levenslust past natuurlijk wel bij Pasen, Jezus was maar al te levenslustig met zijn tocht naar de hemel.
Wit wordt echter uitgelegd als een religieuze kleur, wat in feite dus een logischere kleur zou zijn voor Pasen. Het wordt geassocieerd met spanningsvrijheid, vrij, smetteloos en het pure licht. Misschien is dit pure licht wel het hemelse licht. Ik geloof niet dat hemels licht een paasgele kleur heeft.
Dit gezegd hebbende, is dus mijn voorstel Pasen rigoureus te veranderen in 2011. Het moet ook leuk blijven, de mode heeft ook elk seizoen een andere kleur, waarom een religieus feest dan niet? Laten we Pasen bombarderen tot een wit feest, een feest van opkomend (hemels) licht en religie, waar het at the end of the game, natuurlijk allemaal om gaat.
Ik zal er in ieder geval persoonlijk voor zorgen dat ik witte eierdopjes, witte tafellakens, witte nepkuikens, witte bloemen en witte kaarsjes in huis heb. Past gelukkig ook veel beter in mijn interieur.



